Program profilaktyczny Gimnazjum w Gorzkowie
rok szkolny 2015/16

I. Założenia programu.

1. Profilaktyka jest to proces wspierający zdrowie psychiczne i fizyczne poprzez pomoc i towarzyszenie uczniowi w zdobywaniu wiedzy o zagrożeniach dla zdrowia oraz nabywaniu umiejętności przeciwdziałania tym zagrożeniom. Szkolny Program Profilaktyki jest to program działań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych obejmujących całą społeczność szkolną (uczniów, rodziców, nauczycieli). Program opiera się na następujących działaniach:

  • wzmacnianie więzi emocjonalnej w rodzinie,
  • budowanie poczucia wartości,
  • wzmacnianie mocnych stron osobowego rozwoju uczniów,
  • kształcenie umiejętności komunikacyjnych,
  • wychowanie do wartości i podejmowanie odpowiedzialnych decyzji,
  • wypracowanie efektywnych sposobów radzenia sobie ze stresem,
  • stworzenie systemu przeciwdziałania agresji i przemocy w szkole,
  • ustalenie zasad postępowania i współżycia w szkole, które będą przestrzegane przez uczniów, nauczycieli i rodziców,
  • przeciwdziałanie wczesnej aktywności seksualnej,
  • przeciwdziałanie niskiej frekwencji uczniów.
Obejmuje następujące zagadnienia:
  • Profilaktyka dotycząca bezpiecznej drogi do szkoły.
  • Profilaktyka w zakresie bezpiecznych warunków nauki.
  • Profilaktyka uzależnień.
  • Profilaktyka promująca zdrowy i bezpieczny styl życia.
  • Profilaktyka agresji oraz zachowań antyspołecznych.
  • Przeciwdziałanie wczesnej aktywności seksualnej -opóźnienie wieku inicjacji - znaczne przesunięcie granicy wieku.
  • Monitorowanie frekwencji uczniów.
II. Cele programu:
  1. wzmacnianie u uczniów postaw pożądanych społecznie i akceptowanych powszechnie zachowań,
  2. wspomaganie uczniów w budowaniu właściwej hierarchii wartości,
  3. promowanie trybu życia zapewniającego zdrowie psychiczne i bezpieczeństwo w dorastaniu do odpowiedzialnego życia,
  4. poszerzenie wiadomości o uzależnieniach i wpływie na zdrowie,
  5. kształtowanie umiejętności radzenia sobie ze zmieniającą się rzeczywistością oraz niepokojami i trudnościami okresu dojrzewania,
  6. aktywizacja środowiska szkolnego w zakresie oddziaływań profilaktycznych,
  7. wspieranie rodziców w procesie wychowania,
  8. zapewnienie młodzieży pomocy wychowawczej i terapeutycznej,
  9. przeciwdziałanie wczesnej aktywności seksualnej - opóźnienie wieku inicjacji,
  10. nabycie wiedzy na temat szkodliwości substancji psychoaktywnych na organizm.
III. Realizacja SPP odbywać się powinna w ramach:
  • zajęć dydaktyczno-wychowawczych i opiekuńczych prowadzonych przez wychowawców i nauczycieli,
  • działań na terenie szkoły prowadzonych przez specjalistów i placówki współpracujące ze szkołą,
  • warsztatów profilaktycznych,
  • wycieczek i imprez okolicznościowych,
  • zajęć dodatkowych, w tym sportowych,
  • konkursów plastycznych, muzycznych, literackich, apeli, spektakli itp.,
  • spotkań z trenerami, terapeutami.

Szkoła współpracuje w zakresie realizacji działań profilaktycznych z: Komendą Powiatową Policji, Kuratorami sądowymi, Poradnią Psychologiczno _ Pedagogiczną, Gminnym Ośrodkiem Pomocy Społecznej, Gminną Komisją Interdyscyplinarną d.s. Przeciwdziałania Przemocy w Rodzinie, Gminną Komisją d.s. Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych, pielęgniarką szkolną, Powiatową Strażą Pożarną i innymi, w zależności od potrzeb. Szkolny Program Profilaktyki obejmuje działania zintegrowane i spójne z:

  • Programem Wychowawczym Szkoły
  • Statutem Szkoły
  • Szkolnym zestawem programów nauczania
  • Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania
  • Planem działań w zakresie bezpieczeństwa w szkole (plan koordynatora na każdy rok szkolny)
Proponowane metody i formy pracy
  • Rozmowy
  • Spotkania
  • Pogadanki
  • Dyskusje
  • Prelekcje
  • Konkursy
  • Filmy i multimedialne programy edukacyjne
  • Wycieczki
  • Warsztaty
  • Ankiety
  • Metody aktywizujące: drama, gazetka, plakat , prezentacje, konkursy, gry dydaktyczne itp.
  • Formy pracy: zbiorowa, grupowa, indywidualna
Program Profilaktyki może być modyfikowany w zależności od potrzeb.

TREŚCI SZKOLNEGO PROGRAMU PROFILAKTYKI

Poniżej przedstawione działania skierowane są do uczniów ze wszystkich poziomów klas i ich rodziców. Wychowawca opracowując plan wychowawczy klasy powinien dostosować je do potrzeb swojego zespołu klasowego.

I. Działania skierowane do uczniów Gimnazjum

Cel: Kształtowanie właściwych postaw wobec zachowań ryzykownych, wyposażenie w podstawową wiedzę, uczenie dokonywania prawidłowych wyborów, promowanie zdrowego stylu życia, rozbudzenie aspiracji życiowych i przeciwdziałanie bierności społecznej.

Cele szczegółowe
Zadania
Sposób realizacji
Odpowiedzialny
1. Troska o własne zdrowie fizyczne i psychiczne Wyposażenie uczniów w odpowiednią wiedzę na temat racjonalnego i zdrowego odżywiania się, higienę ciała
Utrwalanie nawyków dbania o higienę ciała i uczenia się
Uświadomienie zagrożeń związanych z okresem dojrzewania
Uczenie "poznania" własnego ciała; potrzeb fizycznych i psychicznych
Zapoznanie z problematyką jednostek chorobowych: anoreksją i bulimią
Wyposażenie w podstawowe wiadomości na temat stresu, technik radzenia sobie oraz wpływu stresu na organizm młodego człowieka
Lekcje biologii, wychowania fizycznego.
Praca wychowawcy klasowego
Filmy edukacyjne
Pogadanki pielęgniarki szkolnej
Zajęcia tematyczne
Gazetki klasowe
Programy profilaktyczne m.in. "Bezpieczna i przyjazna szkoła", "Trzymaj formę", "Znajdź właściwe rozwiązanie"
Wychowawca, wszyscy nauczyciele
2. Profilaktyka i ograniczenie przejawów agresji Integracja zespołów klasowych, ustalenie zasad i norm
Podnoszenie poziomu wiedzy na temat agresji, przemocy (ze zwróceniem szczególnej uwagi na agresję słowną i cyberprzemoc)
Kształcenie jednostki osobowościowej ucznia poprzez:
  • budowanie pełnowartościowego obrazu samego siebie
  • uczenie rozpoznawania uczuć własnych i innych ludzi
  • uczenie empatii
  • uczenie różnych technik rozwiązywania konfliktów rówieśniczych
Rozmowa jako forma zażegnania konfliktów
Wskazać młodzieży organizacje i instytucje, które pomagają osobom poszkodowanym lub narażonym na przemoc.
Eliminowanie agresji słownej, metody zastępowania agresji
Wdrażanie do uprawiania sportu jako alternatywa dla rozładowania agresji
Zajęcia integracyjne w klasach pierwszych
Współpraca Klasowych Zespołów Nauczycieli
Praca wychowawcy klasowego
Praca wychowawcza wszystkich pracowników szkoły
Gazetka
Współpraca z rodzicami
Zajęcia z kultury języka
Wychowawcy, nauczyciele, pracownicy szkoły
3.Respektowanie norm społecznych Przypomnienie zasad prawidłowego zachowania się w szkole i poza nią
Zapoznanie wszystkich uczniów i rodziców z zasadami i normami społecznymi obowiązującymi w szkole; respektowanie ich przez całą społeczność szkolną
Uczenie zdrowej solidarności koleżeńskiej
Wdrażanie uczniów do współodpowiedzialności za szkołę jako gospodarzy obiektu
Zapobieganie aktom wandalizmu
Lekcje wychowawcze
Rozmowy z uczniami
Współorganizowanie imprez szkolnych
Dyżury na przerwach
Zapoznanie rodziców na zebraniu ze statutem szkoły, programem wychowawczym oraz profilaktycznym placówki
Wychowawcy, nauczyciele, rodzice, uczniowie
4. Profilaktyka uzależnień; zapobieganie spożywania ogólnodostępnych używek oraz dopalaczy Dostarczenie informacji o szkodliwości i wpływie na młody organizm używek typu: papierosy, tabletki, alkohol, narkotyki oraz uzależnienia od komputera i Internetu
Prowadzenie treningów nt. radzenie sobie w sytuacjach trudnych
Wskazanie alternatywy spędzania czasu wolnego
Wzbudzanie refleksji nad sensem życia, wartościami; trening dokonywania mądrych wyborów
Zajęcia przedmiotowe
Włączenie szkoły w ogólnopolskie akcje
Wystawy prac promujące zdrowy styl życia
Zajęcia sportowe
Wycieczki klasowe i szkolne
Wychowawcy, nauczyciele, zaproszeni goście
5. Monitorowanie frekwencji uczniów oraz dbałość o dyscyplinę Konsekwentne sprawdzanie obecności na każdej lekcji
Rozliczanie (wyjaśnianie) nieobecności
Monitorowanie frekwencji przez comiesięczne zestawienia w dziennikach lekcyjnych
Informowanie na bieżąco rodziców/prawnych opiekunów o nieobecnościach (egzekwowanie usprawiedliwień zgodnie ze statutem)
Nagradzanie uczniów za frekwencję (np. Uczeń miesiąca)
Analiza frekwencji na podstawie dokumentacji szkolnej Nauczyciele, wychowawcy klas, Samorząd Uczniowski
6. Realizacja treści programu rządowego "Bezpieczna +" Bezpieczne korzystanie z cyberprzestrzeni
Kształtowanie otwartości i budowanie pozytywnego klimatu szkoły
Poprawa bezpieczeństwa fizycznego w szkole
Tworzenie warunków do prowadzenia przez jednostki Straży Pożarnej praktycznych zajęć dla dzieci z zakresu bezpieczeństwa przeciwpożarowego
Przeprowadzenie próbnej ewakuacji
Godziny wychowawcze
Zajęcia terapeutyczne
Pogadanka pracownika PPP
Próbna ewakuacja
Wychowawcy, Terapeuci, Pracownicy PPP, Nauczyciel Edukacji dla Bezpieczeństwa
7. Wybrane treści z Krajowego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na lata 2011-2016 Organizowanie dla uczniów klas spotkań profilaktycznych i zajęć psychoedukacyjnych na tematy poruszające tematykę uzależnień oraz poczucia własnej wartości z udziałem przedstawicieli różnych instytucji m.in. pracownikami SANEPiD
Podejmowanie tematyki z profilaktyki uzależnień na poszczególnych przedmiotach
Informowanie o HIV i AIDS
Organizowanie konkursów dotyczących problemu uzależnień
Organizowanie Dnia Bezpieczeństwa
Prelekcje i pogadanki dla rodziców dotyczące problemu uzależnień
Gromadzenie i uzupełnienie biblioteczki dla rodziców w materiały o tematyce uzależnień, w tym dane kontaktowe instytucji wspomagających walkę z uzależnieniami
Zorganizowanie spotkania dla rodziców z pracownikami KPP na temat: "Chrońmy nasze dzieci przed narkotykami. Dopalacze to też narkotyki."
Udział w ogólnopolskiej akcji "Zachowaj Trzeźwy Umysł"
Spotkania profilaktyczne
Prelekcje i pogadanki
Konkursy
potkania z przedstawicielami policji - pedagogizacja rodziców
Terapeuci, pracownicy PPP, Wszyscy nauczyciele, Koordynator d.s. bezpieczeństwa, Nauczyciel Edukacji dla Bezpieczeństwa, Policja, Koordynator akcji "Zachowaj trzeźwy umysł"
8. Zapobieganie wczesnej aktywności seksualnej. Świadomość płciowości i seksualności. Kształtowanie dojrzałej, odpowiedzialnej postawy w zakresie podjęcia inicjacji seksualnej
Prowadzenie lekcji wychowawczych na temat odpowiedzialności za siebie i dziewczynę/chłopaka oraz konsekwencji zbyt wczesnej aktywności seksualnej.
Zorganizowanie spotkań dla uczniów z przedstawicielami służby zdrowia: pielęgniarka, lekarz - zajęcia prozdrowotne
Pogadanki
Prelekcje
Dramy
Spotkania z przedstawicielami służby zdrowia
Wychowawcy, Pielęgniarka lub lekarz
9. Przygotowanie uczniów do świadomego podejmowania decyzji Warsztaty kreatywnego planowania kariery zawodowej "Kim Być?"
Dyskusje na godzinach wychowawczych i pozostałych zajęciach lekcyjnych w oparciu o materiały ze strony KOWEZiU
Spotkania z doradcą zawodowym,
Godziny wychowawcze z zakresu zawodoznawstwa.
Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna, Doradca zawodowy, Nauczyciele
10. Zagrożenia alkoholizmem i nikotynizmem. E-papierosy - prawdy i mity. Wskazanie na skutki prawne zażywania alkoholu przez nieletnich
Pogadanka z pracownikiem SANEPiD n.t e-papierosów i zagrożeń zdrowotnych związanych z nikotynizmem
Prezentacja + film, dyskusja z uczniami
Przekazanie informacji n.t. skutków palenia papierosów. Wskazanie instytucji pomagających w walce z uzależnieniami nikotynizmu i alkoholizmu.
Koordynator d.s. bezpieczeństwa, Pracownik SANEPiD lub pielęgniarka

II. Działania skierowane do nauczycieli

Cel: Pomoc nauczycielom w radzeniu sobie z sytuacjami trudnymi na terenie szkoły

Cele szczegółowe
Zadania
Sposób realizacji
Odpowiedzialny
1. Profilaktyka i ograniczenie przejawów ryzykownych zachowań uczniów Ścisła współpraca Zespołów nauczycieli uczących z wychowawcą danej klasy
Dzielenie się informacjami na temat prowadzenia zajęć wg różnych programów
Wymiana materiałów, scenariuszy lekcji wychowawczych
Doskonalenie metod pracy z uczniem sprawiającym trudności wychowawcze.
Dziennik wychowawcy klasowego
Współpraca z nauczycielami
Arkusze obserwacji ucznia
Gromadzenie materiałów i publikacji
Wychowawcy, Klasowy Zespół Nauczycieli
2. Budowanie właściwych relacji uczeń - nauczyciel Wypracowanie właściwych form komunikacji i relacji interpersonalnych uczeń - nauczyciel bez przejawów agresji Wymiana doświadczeń w zespołach klasowych Wychowawcy, Klasowy Zespół Nauczycieli

III. Działania skierowane do rodziców

Cel: Zachęcanie rodziców do efektywnej współpracy ze szkołą.

Cele szczegółowe
Zadania
Sposób realizacji
Odpowiedzialny
1.Wspieranie wychowawczej funkcji rodziny Uświadomienie rodzicom jaką rolę w życiu młodego człowieka odgrywają właściwe relacje pomiędzy wszystkimi członkami rodziny Prelekcje dla rodziców
Informowanie o ciekawych publikacjach
Wychowawcy
2. Wspieranie rodziców w trudnych sytuacjach, podejmowanie wspólnych działań wychowawczych Zapoznanie rodziców z zasadami i normami społecznymi obowiązującymi w szkole.
Edukowanie rodziców w zakresie problematyki okresu dojrzewania i dorastania młodzieży
Organizowanie indywidualnych spotkań ze specjalistami
Pomoc rodzicom w sytuacjach kryzysowych.
Prelekcje, prezentacje, indywidualne rozmowy Wychowawcy, Terapeuci szkolni

Spodziewane efekty

Zbudowanie wizerunku szkoły bezpiecznej, przyjaznej każdemu uczniowi

  • Zmniejszenie zjawiska przemocy wśród uczniów.
  • Wzrost wiedzy i świadomości uczniów na temat przemocy, uzależnień oraz przeciwdziałania im.
  • Umiejętne radzenie sobie w sytuacjach zetknięcia się z przemocą i uzależnieniami.
  • Nauczenie się pozytywnych zachowań oraz właściwego przestrzegania i rozumienia ludzi
  • Osiągnięcie umiejętności dokonywania wartościowych i sensownych wyborów w życiu
  • Szanowanie uczuć oraz identyfikowanie się z uczuciami innych.
  • Asertywność i tolerancja wśród społeczności szkolnej
  • Lepsza frekwencja uczniów na zajęciach obowiązkowych i pozalekcyjnych

EWALUACJA

  1. Program Profilaktyki będzie podlegał ewaluacji, na koniec każdego roku szkolnego
  2. Ewaluacja będzie obejmowała realizację zakładanych celów profilaktyki i ich zakres (co ułatwiało, co utrudniało realizację)
  3. Ewaluacja będzie skierowana do uczniów, nauczycieli i rodziców.

Metody i formy ewaluacji:

  • Ankiety ewaluacyjne po programach profilaktycznych, przeprowadzone wśród uczniów przez realizatorów programów
  • Sprawozdania od realizatorów programów
  • Ankieta badająca zmianę postaw wśród młodzieży na koniec roku szkolnego
  • Wyniki klasyfikacji i frekwencji w poszczególnych klasach
  • Monitorowanie efektów pracy profilaktycznej
  • Dyskusje i refleksje, wymiana informacji, spostrzeżeń i propozycji zmian
  • Kontrola wewnętrzna realizacji zadań - ocena realizacji zadań z harmonogramu do Programu Profilaktyki każdego roku
  • Ocena okresowa i samoocena zachowania uczniów
  • Ankiety, wywiady, kwestionariusze
  • Wnioski z analizy dokumentacji szkolnej

Zasady i formy współpracy szkoły z rodzicami zostały zatwierdzone przez:
Radę Pedagogiczną - dn. 24 września 2015 r.
Radę Rodziców - dn. 30 września 2015 r.